Eylül 2026
Aylık Türkiye Enerji Verileri (ATEV), Türkiye’de enerji tüketimini tüm yakıtlar bazında inceleyen, öne çıkanları, veri dosyası ve 120’den fazla görseli içeren sunum destesi ile alanındaki ilk ve tek yayındır.
Elektrik Talebinin Dönüşü
Ağustos ayı ile, elektrik talebinde yeni bir aylık rekor gördük. Klima satışları, elektrikli arabalar ve artan dijitalleşmenin öncü sinyaller olduğu konusunu da işliyorduk. Burada pek de sıcak olmayan bir Ağustos’ta aylık rekorların kırılması talep dinamiklerinin canlılığını gösteriyor.
ATEV Eylül 2026 raporunda öne çıkanlar:
- 12 aylık toplamda elektrik üretimi 358 TWh civarına yükseldi.
- Güneş, rüzgar, yenilenebilir elektrik üretimi aylık rekorları kırmaya devam etti.
- Gazdan elektrik üretimi, 12 aylık toplamda Covid19’da gördüğü dibe ilerliyor.
- Petrol ürünleri toplam talebi 1.29 mv/g ile geçen senenin altında kaldı, ama dizel talebi 630.000 v/g ile geçen senenin üzerine çıktı
- Benzin talebi her ay rekor, 170.000 v/g ile hiç hız kesmiyor.
- Gaz talebi 12 aylık toplamda 57.3 bcm’e geriledi. Düşüş yavaş ama 55 bcm’e düşebilir.
- Jet yakıt Temmuz talebi 2024 yılındaki Temmuz ayı talebinin de altına düştü.
- Yenilenebilir elektrik üretimi 3 aydır 20 TWh’in üzerinde gerçekleşiyor.
- Uluslararası fiyatlarda, son dönemde kömürde bir yumuşama görülüyor. Dizel ve TTF de bu seriye katıldı. Bunun bir kâr realizasyonu olup olmadığını önümüzdeki günlerde göreceğiz.
Ayın Grafiği – Doğalgaz Talebi Dibi Görürken
Bir süredir raporlarda, gaz talebinin bu dönemlerde hep sabit bir koridorda hareket ettiğini yazıyorduk. Temmuz ayında gaz talebi bu koridorun altına düşerek şaşırttı. 12 aylık hareketli toplamda da 57 bcm seviyesine bir gerileme görüyoruz. Uzun bir süreden sonra en düşük Temmuz ayı taleplerinden birini gördük. +1 gün etkisi ile de Haziran’dan hala yüksek.
Serin Bir Yaz Geride Kalırken
Geçen ayki raporumuzda arkada kaldığı için pek dikkat çekmese de, tekrar hatırlatmakta fayda var. Ankara ve İstanbul için soğutma gün derecesi (HDD), yani bir anlamda klima soğutma yükü, en düşük yazlardan birini gördü. Oysa 2024’te dehşet bir Haziran, 2025’te de Temmuz yaşamıştık. Peki 100 CDD’lik bir düşüş kaç TWh’e denk geliyor? Burada 20 GWh/CDD gibi bir kabul alırsak, 2 TWh bir “daha az elektrik tüketimi” demek. Analizlerin tamamında bu etken göz önünde bulundurulmalıdır.
Güneş Sahalara Döndü
Geçen sene 5 TWh’ları görüp göremeyeceğimizi konuşurken, bu Ağustos’ta güneş tekrar 5 TWh’i aştı. Pratikte güneşteki artış bu seneki talep artışının tamamını tek başına karşılayabilecek bir noktaya ulaştı. Artık seneye hedef 6 TWh ve seneye hidronun güçlü olma ihtimali düşük olduğundan çok daha ilginç bir eğri görebiliriz.
Rüzgar Ağustos Rekoru Kırdı
Rüzgarda yön tekrar pozitife dönerken, tüm zamanların en yüksek Temmuz ayı rekoru geldi. 12 aylık toplamda hala bir rekor seviyeyi görmedi ama güneşle birlikte güzel bir destek oldular.
Temiz Kaynaklarda Kıl Payı Yeni Rekor
Pek alışık olmadığımız şekilde Ağustos’ta temiz elektrik üretimi yeni bir rekor daha kırdı. Normalde Ağustos trendi düşüş eğiliminde olurken, bu Ağustos ile tarihsel eğilim de kırılmış görünüyor. Bu sene üst üste 3.ay da 20 TWh seviyesi geçildi.
Dizel de Fark Açılırken
Dizel talebi uzun bir aradan sonra 630.000 v/g seviyesinde fakat rafineriler dünyadaki tatlı petrol erişilebilirliği ve artışına tam gaz devam eden benzin talebine yetişmeye optimize oldukları için bu talebin çok gerisinde kaldılar. Temmuz verilerinde, daha önceki jeopolitik gerilim yılları olan 2022 veya 2023 gibi tek bir aylık zirve görmüş olabiliriz.
Gazdan Elektrik Üretimi bir Covid19 Tekrarında
Bir tarafta 58 bcm’den yeni 57 bcm’e düşen bir 12 aylık toplam gaz talebi, diğer tarafta, 2026 Ocak sonrasında keskin düşüşlerine devam eden gazdan elektrik üretimi, iki ayrı hikaye anlatıyor. Elektrik üretimi dışındaki gaz talebi çok canlı iken, elektrik üretimi için gaz talebi Covid19 dönemi diplerinde geziyor. Islak bir yılın bu kadar büyük etki yapmasını sanırım hiçbirimiz beklemiyorduk. Ama gaz talebinin hızlı düşmemesi de elektrik harici sektörlerde bir talep yapışkanlığı göstergesi olabilir.
Hidroda 100 TWh Kırılabilir mi?
Hidroelektrik üretiminde noktaların(aydan aya veri noktaları) hala birbirine yakınlaşmayıp 3-4 TWh farkla artması, acaba 12 aylık toplamda 100 TWh seviyesi geçilebilir mi sorusunu gündeme getiriyor. Kalan 4 ayda 3 TWh alt bandında 12 TWh ek üretim ile bu mümkün görünüyor. Yıldan yıla artışların, kötü geçen 2025 ardından Ocak 2027’e kadar devam etmesini beklemeliyiz.
Avrupa Dizel Fiyatı
Tarihi bir kayıt olarak Avrupa dizel fiyatındaki bu durumu da görmek gerekiyor. Dizel fiyatları bir finansal kontrat gibi sanki kâr realizasyonu döngüleri gösteriyor. Bir önceki zirveden sonra bu hafta tekrar bir kâr realizasyonu görmesi de şaşırtıcı olmazdı. Ama 3 ayda neredeyse %100 artış görmüş bir Avrupa dizel fiyatı var.
Sanayi Talebinde Kömür
Bir öncü gösterge olarak sanayinin kömür talebini takip etmeye devam ediyoruz. Bir yumuşama var mı? Hem evet hem hayır. Çünkü aylık kömür talebi rekoru görünüyor, ama momentum yavaşlamış gibi. Gün etkisine göre de Temmuz ayı ithal kömür fiyatlarından bir etkilenme olabilir. Linyit kullanımı da ortalama devam ediyor. Yani bir zayıflama var demek için erken.
Değerlendirme
Bu ay, elektrik talebinin geri dönüşü en önemli izlenimlerin başında geliyor. Hidroelektrikte yıl sonunda 100 TWh saati görme ihtimalimiz oldukça yüksek. Bu seneki talep artışını tek başına rüzgar veya güneşteki yıllık artış karşılayabiliyor görünüyor. Ilık geçen bir yıl olduğu için, tahmini 100 CDD’ye denk gelen 2 TWh bir “iklimlendirme” talebinin gerçekleşmediğini de hipotez olarak sunuyoruz.
Enerji ithalatında gaz ve dizel harici bir hareketlenme yok ama yön pozitif ve 65 milyar $ seviyesi 12 aylık toplamda aşıldı. Toplam petrol ürün talebi geçen senenin altında kalırken, benzin yeni rekorunu kırdı 170.000 v/g. Dizel talebi geçen senenin üzerine çıkarken, jet 2024 gerisinde.
Artık kış dönemini konuşma zamanı geliyor. Almanya’nın boş depolarının acısı, cari faturayı da 3-4 milyar $ yukarı itebilir. Her halükarda 12 aylık toplam 65 milyar $’a doğru hareket ediyor. Kurak olmayan bir yılda, 12 aylık hareketli toplam 57 bcm bir gaz talebi ise gazda kış aylarındaki aylık rekorların habercisi mi? Talebin, hava durumuna teslim olduğu bir döneme giriyoruz.
Yazar: Barış SANLI
ATEV Sunumunu indirmek için Tıklayınız
Kaynak Veri Dosyası indirmek için Tıklayınız
