YazarBarış Sanlı

Uluslararası Enerji Forumunun(IEF), her yıl düzenli olarak yayınladığı enerji görünümleri karşılaştırma raporunda[1], hem toplam enerji hem de yakıtlar bazında yayınlanmış tüm enerji görünümlerinin kıyaslamaları var. Burada IEA, OPEC, EIA yanında petrol şirketi görünümleri de önemli bir rol tutuyor. Temelde 2035’e kadar modeller çok fazla sapmıyor. Ama 2035 sonrasında ayrışma daha da derinleşiyor. Raporun en karışık tarafı ise birim olarak milyon varil eşdeğer petrol/gün’ü(mvep/g) kullanmasıdır.

3Analiz

  1. 2035 için Benzer Görünüm, 2050 için Ayrışma: Enerji görünümlerinin 2035 yılı tahminleri, IEA net sıfır hariç, birbirine çok yakın. Özellikle hidrokarbonların 2/3 paya sahip olacağında hemen hemen herkes hemfikirdir. 2050 de ise, bugün 310 mvep/g enerji talebinin 400 ile 200 arasında olacağı öngörülmektedir.
  2. Yenilenebilir Hep Pozitif ama Artışın Hızı Farklı: Yenilenebilir tahminlerinde ise tüm senaryolar artış tarafında olmakla birlikte, birincil enerjideki payının en az %14-17 olabileceğini sadece 2 senaryo öngörmektedir. Önemli bir miktar senaryo %22-49’luk paylar öngörmektedir. 34 senaryodan sadece 7’sinde yenilenebilir payı %50’yi aşabileceği tahmin edilmektedir.
  3. Petrol ve Gazda İkiye Ayrılan Tahminler: Raporda özellikle petrol büyümesine dair tahminlerdeki iki öbeklenmeye dikkat çekmesine rağmen, gaz tahminlerinde de bu öbeklenme görülmektedir. Petrolde 14 senaryo büyüme, 14 senaryo da düşüş öngörmektedir. Gazda ise senaryoların daha büyük bir kısmında (%61) büyüme senaryosu öngörülmektedir. Gerek petrol, gerek gazda ağırlıklı olarak bugüne yakın 2050 tahminleri yer almaktadır.

3Grafik

Hidrokarbonların Toplam Birincil Enerjideki Oranı: Rapordaki en ilginç grafiklerden biri, 2040 ve 2050 toplam birincil enerji talebi ve bu talepteki hidrokarbon oranını gösteren grafiktir. IEA’in iki senaryosu ve OPEC teknoloji odaklı senaryo hariç aslında tahminler düz bir çizgi üzerindedir.

[1] https://www.ief.org/events/16th-iea-ief-opec-symposium-on-energy-outlooks Christof Van Agt Ross, Director of Dialogue, IEF sunumu
https://www.ief.org/_resources/files/events/16th-iea-ief-opec-symposium-on-energy-outlooks/speaker-presentations/session-i/christof-van-agt-ross.pdf

Yenilenebilir Talep Tahminleri: Yenilenebilir tahminlerindeki alt-üst tahmin aralığı çok geniştir. Toplam birincil talepte oranı sabite yakından %84’lere kadar çıkan geniş bir aralıkta bir sürü tahmin bulunmaktadır. IEF’in tüm modellerden regresyon tahmini ise %13.6’dan 2050’de %25’in üzerine geleceği şeklindedir.

Hidrojen Belki Gelecek: Hidrojen konusundaki tahminlerde ise 2030’a kadar büyük bir artış beklenmiyor. Artışların önemli bir kısmı 2030 sonrası, ama bir sürü senaryoda da bu artış hiç gerçeklemiyor.

Diğer İçerikler