Yazar: Barış Sanlı
Dünyaca ünlü yeni teknolojilere yatırım fonu Ark Investment’ın “Big Ideas 2026”[1] raporunda piller, dağıtık üretim ve ulaştırma kısımlarında enerji talebinin geleceğine dair önemli kısımlar var. Rapor temelde küçük değişimler yerine büyük değişimlere odaklanmaktadır. 2026 raporunda yapay zeka, Bitcoin, tokenlaşmış varlıklar, biyoloji, tekrar kullanılabilir roketler, robotlar, dağıtık enerji, otonom araçlar ve otonom lojistik bulunmaktadır.
3Analiz
- Gelişmiş Pil Teknolojileri: Gelişmiş pil teknolojilerinde(“pil”) hızlı maliyet düşüşü, kullanılabileceği alanlarda büyük bir artış yapacaktır. Bu sadece arabalar olarak düşünülmemelidir. Otonom hareketlilikle birlikte otonom lojistik maliyetlerinde de büyük bir düşüş getirebilir. Daha güçlü ve ucuz piller, dronelardan şehir içi insan, mal ve hizmetlerin hareketine büyük değişimler yapabilir. Raporda otonom sürüş kadar otonom lojistik de rakamlarla detay yer bulmaktadır.
- Dağıtık Enerji: Ark’a göre, yapay zekanın enerji ihtiyacı dağıtık enerji ile karşılanabilir. Burada sadece güneş değil, nükleer ve piller de birlikte değerlendirilmiş. Eğer düzenlemeler azaltılır ve nükleer de devreye girerse, elektrik maliyetleri hızla düşebilir. Raporda ABD’de, nükleer düzenlemelerden dolayı maliyetler artmamış olsaydı, elektrik fiyatlarının bugün %40 daha düşük olabileceği iddia ediliyor.
- Ulaştırmanın Geleceği: Ulaştırma ve lojistiğin geleceğinde otonomonin yaygınlaşması enerji talebini de ciddi anlamda düşürebilir. Rapordaki en çarpıcı tespitlerden biri de “24 milyon robotaksinin, ABD’deki şehir içi ulaştırmada 240 milyon aracın bugün yaptığı kilometreyi yapabilecek olması”dır. Provokatif olsa da, bu taşıt talebinin düşmesini de beraberinde getirebilir. 2030 yılı tahminlerinde robotaksilerin mil başına marjinal maliyetinde enerji tüketimi düşüyor.
3Grafik
Düzenleme ve Maliyet Düşüşleri: 1975 sonrası ABD nükleer mevzuatındaki düzenlemelerin, maliyetleri nasıl değiştirdiği çok çarpıcıdır. Eğer düzenleme maliyeti olmasa, ortalama bir teknoloji belirli bir düşüş eğrisini takip etmektedir. Bu güneş ve pillerde net olarak görülebilmektedir.
[1] https://www.ark-invest.com/big-ideas-2026
Elektrik Fiyatları ve Düzenleme: 1800’lerden 1974’e kadar elektrik fiyatları uzun bir düşüş eğrisi takip etmiştir, eğer düzenlemeler bu kadar yoğun olmasaydı ARK’a göre elektrik fiyatları %40 daha az olacaktı. Bunun bir diğer kanıtı olarak da Çin’deki maliyetler gösterilmektedir.
Robotaksi Maliyetlerindeki Düşüş: Otonom ulaştırma ve lojistikte maliyet düşüşlerinin büyük olması beklenmektedir. Özellikle 2030 yılında mil başına ücretlerin 0.3-0.2 $ altına da düşmesi bekleniyor. Enerji maliyetleri de gelişen pil teknolojileri ile bu düşüşte önemli bir rol oynayacak.






